Najczęstsze objawy złego materaca to sztywność i ból pleców lub karku tuż po przebudzeniu, które mijają w ciągu dnia, drętwienie rąk, częste przewracanie się w nocy, poranne objawy alergii oraz widoczne wgniecenia na materacu. Typowa wskazówka: śpisz lepiej w hotelu lub u znajomych niż we własnym łóżku. Jeśli materac jest do tego starszy niż 6–8 lat, warto poważnie rozważyć wymianę.

Objawy ze strony ciała

Ważne zastrzeżenie: ból pleców ma wiele przyczyn niezwiązanych z łóżkiem. Jeśli ból jest silny, utrzymuje się w ciągu dnia, promieniuje do nóg albo towarzyszy mu drętwienie – skonsultuj się z lekarzem lub fizjoterapeutą. Materac może pomóc w komforcie snu, ale nie zastąpi diagnozy.

Objawy, które widać na samym materacu

• Wgniecenia i „dołki” w miejscu, gdzie najczęściej leżysz – zwłaszcza w okolicy bioder.
• Nierówności i grudki – przesunięte lub skruszone warstwy wypełnienia.
• Odczuwalne sprężyny albo skrzypienie przy obracaniu się (materace sprężynowe).
• Zapadające się krawędzie – przy siadaniu na brzegu materac „ucieka” spod ciała.
• Plamy, przebarwienia, zapach, którego nie usuwa czyszczenie.

Prosty test: połóż na materacu długą listwę lub kij od szczotki w poprzek, w miejscu bioder. Jeśli pod listwą widać wyraźną szczelinę, materac jest trwale odkształcony.

Wiek materaca – kiedy podejrzewać, że to już „zły materac”

Według Sleep Foundation materace zużywają się stopniowo, więc łatwo przyzwyczaić się do pogarszającego się podparcia. Organizacja wskazuje, że materac starszy niż ok. 6–8 lat w połączeniu z opisanymi objawami to sygnał do wymiany. Rzeczywista trwałość zależy od rodzaju wkładu, gęstości pianki, wagi śpiących i tego, czy materac był obracany. Więcej na ten temat piszemy w poradniku jak często wymieniać materac.

Zły materac czy źle dobrany materac?

Nowy materac również może być „zły” – nie dlatego, że jest wadliwy, ale dlatego, że nie pasuje do Ciebie. Najczęstsze błędy przy zakupie:

• twardość wybrana „na wszelki wypadek twarda”, mimo że śpisz na boku i jesteś lekką osobą,
• zbyt cienki materac do codziennego spania na twardym podłożu,
• materac za mały względem ramy łóżka – przesuwa się i odsłania krawędzie,
• niewłaściwy stelaż – zbyt szeroko rozstawione listwy, na których materac się ugina.

Jak dobrać twardość do wagi i pozycji, opisujemy w tekstach jaka twardość materaca i jak dobrać materac do wagi.

Co zrobić, zanim kupisz nowy materac

1. Obróć materac – jeśli jest dwustronny, przełóż go na drugą stronę i obróć „głowa–nogi”. Czasem to przywraca komfort na kolejne miesiące.
2. Sprawdź stelaż – połamane lub zbyt rzadko rozmieszczone listwy potrafią udawać zapadnięty materac.
3. Dodaj nakładkę – jeśli materac jest sprawny, ale za twardy, topper (materac nawierzchniowy) zmiękczy powierzchnię. Nie naprawi jednak materaca zapadniętego.
4. Wymień poduszkę – ból karku często wynika z poduszki, a nie materaca.

Jeśli nic z tego nie pomaga, czas na nowy materac. Przegląd rodzajów – piankowe, z kokosem, kieszeniowe – znajdziesz w poradniku jaki materac wybrać.

Prosty dziennik snu – jak potwierdzić, że winny jest materac

Zanim wydasz pieniądze na nowy materac, przez dwa tygodnie zapisuj codziennie rano trzy rzeczy: jak spałeś (w skali 1–5), czy coś Cię bolało po przebudzeniu i gdzie, oraz po ilu minutach ból minął. Jeśli śpisz poza domem – w hotelu, u rodziny – zanotuj także te noce. Gdy po nocach we własnym łóżku dolegliwości wracają, a poza domem ich nie ma, to mocna wskazówka, że problemem jest materac lub stelaż. Jeśli ból utrzymuje się niezależnie od miejsca snu, przyczyna leży raczej gdzie indziej i warto skonsultować się ze specjalistą.

Objawy złego materaca u dwojga śpiących

Na wspólnym materacu problemy widać szybciej:

• „staczanie się” do środka materaca – znak, że środek jest zapadnięty,
• budzenie się przy każdym ruchu partnera – materac zbyt mocno przenosi drgania,
• jedna osoba śpi dobrze, druga źle – możliwe, że różnica wagi wymaga dwóch materacy o różnej twardości.

W ostatnim przypadku dobrym rozwiązaniem są dwa osobne materace, np. 2× 80x200 na łóżku 160x200 – każdy dobrany do wagi i pozycji snu danej osoby.

Najczęściej zadawane pytania