Dla seniora najlepiej sprawdza się materac o średniej twardości, na tyle wysoki, żeby po usiądnięciu na brzegu łóżka stopy swobodnie opierały się o podłogę, a kolana były mniej więcej na wysokości bioder. Wiek sam w sobie nie zmienia zalecanej twardości — zmienia natomiast wagę dwóch spraw, które u młodszej osoby są drugorzędne: łatwości wstawania z łóżka i higieny posłania.

Twardość: średnia, nie deska

Popularne przekonanie, że starsza osoba powinna spać na bardzo twardym materacu, nie znajduje potwierdzenia w przeglądach badań. Analiza 39 prac opublikowana w 2021 roku w Journal of Orthopaedics and Traumatology wskazuje materac o średniej twardości jako ten, który sprzyja komfortowi, jakości snu i prawidłowemu ustawieniu kręgosłupa, a przy niespecyficznym bólu krzyża daje więcej korzyści niż powierzchnia bardzo twarda. W tym samym przeglądzie przywołano pracę, w której osoby młode i starsze oceniały twardość materaca podobnie — czyli nie ma osobnej „skali dla seniorów”.

Praktyczny wniosek: szukaj oznaczenia H2 lub H3 i kieruj się wagą oraz pozycją snu, dokładnie tak jak opisaliśmy to w tekście o twardości materaca w skali H1–H4. Zbyt twarde podłoże uciska bark i biodro u osoby śpiącej na boku, zbyt miękkie pozwala biodrom zapaść się głębiej niż reszcie sylwetki.

Wysokość posłania — najczęściej pomijany parametr

O tym, czy starsza osoba będzie wstawać z łóżka bezpiecznie, decyduje suma wysokości ramy i materaca. Na konferencji British Geriatrics Society przedstawiono projekt poprawy jakości opieki, w którym wysokość łóżek mieszkańców domu opieki ustawiano tak, aby kąt w biodrze lub kolanie był nieco większy niż 90 stopni, stopy spoczywały płasko na podłodze, a przejście z siadu do stania było swobodne; autorzy raportują po tej zmianie spadek liczby upadków z łóżka. To doniesienie konferencyjne bez grupy kontrolnej i na małej liczbie zdarzeń — nie dowód, ale sensowna wskazówka, bo sam test można zrobić w minutę.

Test w domu: posadź osobę na brzegu łóżka. Jeśli pięty wiszą w powietrzu — posłanie jest za wysokie. Jeśli kolana są wyraźnie wyżej niż biodra i trzeba podpierać się rękami, żeby wstać — za niskie. Materac to jedyny element, który zwykle da się wymienić bez wymiany łóżka, więc jego wysokość jest realnym regulatorem.

Jaką wysokość materaca wybrać

Pokrowiec i higiena — to nie detal

U osoby, która spędza w łóżku więcej godzin na dobę, posłanie trzeba prać częściej. Dlatego w tej grupie większe znaczenie niż typ wypełnienia ma to, czy pokrowiec w ogóle da się zdjąć. Pokrowiec na zamek obwodowym można zdjąć i uprać, wszyty na stałe — tylko przecierać. Jak to zrobić bez uszkodzenia tkaniny, opisaliśmy w poradniku jak wyprać pokrowiec na materac.

Materac dwustronny ma tę zaletę, że można go obracać i używać naprzemiennie obu stron, co opisaliśmy we wpisie o materacu dwustronnym.

Co z naszego katalogu pasuje do tych kryteriów

• Materace wysokoelastyczne — pianka HR w oznaczeniu T-25, konstrukcja dwustronna, wysokość 12 cm. Wybór na łóżko, które już jest wysokie, oraz na leżanki i tapczany.
• Materace kieszeniowe — siedem stref twardości, mata kokosowa, pokrowiec antyalergiczny, wysokość 18 lub 23 cm, wariant średnio twardy. To one podnoszą linię posłania najbardziej.
• Topery i nakładki — jeśli materac jest sprawny, a problemem jest tylko zbyt twarda powierzchnia. Czym dokładnie jest taka nakładka i kiedy nie pomoże, tłumaczymy w tekście co to jest topper.

Materace kieszeniowe z naszego katalogu mają pokrowiec antyalergiczny, więc pokrywają się z ofertą materacy dla alergików — to bywa istotne, gdy w sypialni trudno o częste wietrzenie.

Uwaga: ten poradnik dotyczy wygody spania, a nie leczenia. Przy odleżynach, świeżej operacji kręgosłupa lub biodra albo przy stałym unieruchomieniu o rodzaju podłoża powinien decydować lekarz lub fizjoterapeuta — bywa, że potrzebny jest sprzęt medyczny, a nie materac ze sklepu meblowego.

Najczęściej zadawane pytania